Shia.az SonUmidTv media
» » Elmi, əməli, həqiqi hikmət. Onlara necə nail olmaq?
Русская версия сайта Русская версия сайта
sitename

Quran və hədislərin nəzərinə görə, hikmət üç növə bölünür: elmi, əməli və həqiqi hikmətə.

 

Hikmətin hər bir növü nərdivanın pilləsinə bənzəyir. İnsan hər birini keçərək, kamal qalasına addım atır. Bu nərdivanın ilk pilləsi – elmi hikmətdir ki, onun əsasını peyğəmbərlər (ə) qoymuşdular.

 

İkinci pillə – əməli hikmətdir ki, insan onu gərək özü yaratsın.

 

İkinci pillə hazır olandan sonra, sonuncu pillə olan həqiqi hikmət pilləsigəlir ki, insanı kamala çatdırır.

 

Hikmətin bu növlərini daha ətraflı tanıyaq.

 

Elmi hikmət.

Elmi hikmət deyildikdə, məqsəd hər bir bilik və ya mərifət nəzərdə tutulur ki, kamil insan olmaq üçün zəruridir. Başqa sözlə desək, həm əqaidə aid olan elm hikmətdir və həm də əmələ aid olan elm. Ona görə də Allah Təala həm etiqadi, həm əxlaqi, həm də əməli elmləri tanıdaraq, onların hamısını hikmət adlandırmışdır. "Bu (iyirmi neçə vacib və haram xislət), Rəbbinin sənə vəhy etdiyi bəzi hikmətlərdəndir (şəriət hökmləri və əqli qanunlardandır)”. ("İsra” 39).

 

Elmi hikmət İlahi peyğəmbərlərin (ə) besətinin ilk fəlsəfəsi olmuşdur.

 

Qurani-Kərim bu haqda buyurur: "Şübhəsiz, Allah möminlərin boynuna, onlara (mələklərdən və cinlərdən deyil)özlərindən Onun ayələrini onlara oxuyan, onları paklaşdıran və onlara (səmavi) kitabı, şəriət hökmlərini və əqli maarifi öyrədən bir peyğəmbər göndərən zaman, haqq qoydu. Həqiqətən onlar bundan əvvəl açıq-aydın bir azğınlıqda idilər”. ("Ali-İmran” 164).

 

Əməli hikmət.

Əməli hikmət insanı kamala çatdıra bilən hər bir əmələ şamil edilir. İnsan, hikmət elmini əldə etdikdən sonra onu həyata keçirtməyə çalışmalıdır ki, bu da əməli hikmətin bünövrəsini təşkil edər.

 

İnsanlarla mülayim olmaq, Allah Təalaya itaət etmək, günahlardan və haramlardan uzaq olmaq, fırıldaqdan və yalandan çəkinmək... bunların hamısı əməli hikməti təşkil edir.

 

Həqiqi hikmət.

Həqiqi hikmət o bəsirət və nuranilikdir ki, əməli hikməti yerinə yetirən insanlarda hasil olar. Əslində elmi hikmət, əməli hikmətin müqəddiməsidir. Əməli hikmət isə həqiqi hikmətin. O zamana qədər ki, insan həqiqi hikmət pilləsinə çatmaz, həqiqi arif olmaz. Baxmayaraq ki, hikmətin böyük alimlərindən olsa belə.

Həqiqi hikmət əslində elmin cövhəri, elmin nurudur. Bu sayədə İlahi xof meydana gələr. Quran buyurur: "Allahdan öz bəndələri içərisində ancaq alimlər qorxar. Həqiqətən, Allah (hər bir işdə) yenilməz qüdrət sahibi və bağışlayandır”. ("İsra” 28).

 

Həzrət Peyğəmbər (s) buyurur: "Allah xofu hər bir hikmətin əsasıdır”.

 

Həqiqi hikmət əqli cazibəyə malikdir və eyni zamanda nəfsani istəklərdən uzaqdır. O zamana qədər ki, nəfsi istəklər güclü olar – insan kamala çatmaz. O zaman ki, zəifləyər – insanı həqiqi hikmət qalasına ucaldar. (Həvzəh/Deyerler.org/)

 

Bütün İlahi peyğəmbərlər (ə) və vəsilər – bu hikmət qalasını fəth etmiş və kamala çatmış insanlardırlar.

 

www.ehlibeyt.info @SonUmidTv

Veb-saytın materiallarından istifadə zamanı istinad zəruridir!!!

Müəllif
Vusal
Geri
Həmçinin baxın
Həqiqi gözəllik deyildikdə, nə nəzərdə tutulur?
Həqiqi gözəllik deyildikdə, nə nəzərdə tutulur?
Günahları yumağın yolu
Günahları yumağın yolu
İmam Hüseyn (ə) məktəbində həqiqi azadlıq
İmam Hüseyn (ə) məktəbində həqiqi azadlıq
Məhərrəmliyin ideal əzadarlığı
Məhərrəmliyin ideal əzadarlığı
Peyğəmbərimizin (s) nübuvvət yükü necə yüngülləşdirildi?
Peyğəmbərimizin (s) nübuvvət yükü necə yüngülləşdirildi?
İMAN VƏ ƏMƏLİN SƏADƏTƏ ÇATMAQDA ROLU
İMAN VƏ ƏMƏLİN SƏADƏTƏ ÇATMAQDA ROLU
Qədr gecəsinin İmam Zaman ağa (ə.f) ilə rabitəsi
Qədr gecəsinin İmam Zaman ağa (ə.f) ilə rabitəsi
Ramazan ayında nəfsimizi necə tərbiyə edək? – Ariflərin tövsiyələri
Ramazan ayında nəfsimizi necə tərbiyə edək? – Ariflərin tövsiyələri
Din alimi olmağın meyarı nədir?
Din alimi olmağın meyarı nədir?
Həqiqi təvəkkülün gözəl nümunəsi
Həqiqi təvəkkülün gözəl nümunəsi
Əməli, hissi, zahiri, həqiqi şükür nə deməkdir?
Əməli, hissi, zahiri, həqiqi şükür nə deməkdir?
Elmin zəkatı – onu Allah bəndələrinə öyrətməkdira
Elmin zəkatı – onu Allah bəndələrinə öyrətməkdira
Hikmət Cəfəri Mövlud Hacı Cavad Məscidi
Hikmət Cəfəri Mövlud Hacı Cavad Məscidi
Həzrət Abbasa (ə) xas olan 4 xüsusiyyət
Həzrət Abbasa (ə) xas olan 4 xüsusiyyət
“Parlayan nur qəlblərində işıq qığılcımı kimidir” – İmam Əli (ə) həqiqi arifin xüsusiyyətləri barədə
“Parlayan nur qəlblərində işıq qığılcımı kimidir” – İmam Əli (ə) həqiqi arifin xüsusiyyətləri barədə
Haci Rza Cumə xutbəsi Nəhcul Bəlağə 289-cu
Haci Rza Cumə xutbəsi Nəhcul Bəlağə 289-cu
Ey Allah bəndələri bunları bilin və agah olun! – Hz. Əli (ə)
Ey Allah bəndələri bunları bilin və agah olun! – Hz. Əli (ə)
Günahdan çəkinmək istəyən insan nə etməlidir?
Günahdan çəkinmək istəyən insan nə etməlidir?
Gözəl kəlmələr həyatı gözəlləşdirir
Gözəl kəlmələr həyatı gözəlləşdirir
NƏDƏN TÖVBƏ EDİLMƏLİDİR?
NƏDƏN TÖVBƏ EDİLMƏLİDİR?
Əxlaqda bəsirət
Əxlaqda bəsirət
ƏDALƏT PRİNSİPİNƏ BİR BAXIŞ
ƏDALƏT PRİNSİPİNƏ BİR BAXIŞ
Rəcəb ayı kimin ayıdır?
Rəcəb ayı kimin ayıdır?
Zühurdan sonra insanlar niyə günahdan uzaq olacaqlar?
Zühurdan sonra insanlar niyə günahdan uzaq olacaqlar?
İmam Sadiqin (ə) nəzərində həqiqi Əhli-beyt (ə) davamçısının 2 xüsusiyyəti
İmam Sadiqin (ə) nəzərində həqiqi Əhli-beyt (ə) davamçısının 2 xüsusiyyəti
HƏR BƏNDƏDƏ DÖRD XÜSUSİYYƏT OLSA...
HƏR BƏNDƏDƏ DÖRD XÜSUSİYYƏT OLSA...
Atifə nəzərindən, uşağın həzrət Xızır (ə) tərəfindən öldürülməsi necə qəbul edilir?
Atifə nəzərindən, uşağın həzrət Xızır (ə) tərəfindən öldürülməsi necə qəbul edilir?
ORUCUN FAYDALARI
ORUCUN FAYDALARI
Ayətullah Sübhani "imamın ğeybəti" barədə suala Qurandan cavab verdi
Ayətullah Sübhani "imamın ğeybəti" barədə suala Qurandan cavab verdi
Namazdan əvvəl azan və iqamə deməyin fəlsəfəsi
Namazdan əvvəl azan və iqamə deməyin fəlsəfəsi
Hacı Hikmət Xanim Zəhranın  (s.ə)  şəhadəti 2016
Hacı Hikmət Xanim Zəhranın (s.ə) şəhadəti 2016
BİDƏT NƏDİR VƏ BİDƏT ƏHLİ KİMDİR?
BİDƏT NƏDİR VƏ BİDƏT ƏHLİ KİMDİR?
Nəfsin saflaşdırılmasında orucun rolu
Nəfsin saflaşdırılmasında orucun rolu
Allah və Əhli-Beyt (ə) sevgisi
Allah və Əhli-Beyt (ə) sevgisi
ZİKR VƏ ALLAHI YAD ETMƏK
ZİKR VƏ ALLAHI YAD ETMƏK
İbadətdə monoteizm peyğəmbərlik dəvətinin əsasıdır.
İbadətdə monoteizm peyğəmbərlik dəvətinin əsasıdır.
Daha çox oxumaq istəyirsən? )))